LIBERTÉ, EGALITÉ, FRATERNITÉ

Moulis - Château Poujeaux

Met de titel “liberté, egalité, fraternité” verraadt Just Krijn vooraf niet veel over het eigenlijke thema van zijn proeverij. Frans ligt voor de hand maar dan? Just heeft de proeverij samengesteld tijdens zijn laatste (vlieg)vakantie in Frankrijk. Maar tegenwoordig mag je geen vloeistoffen meer meenemen in de handbagage. Dus hups alle kleren in de al uitpuilende handbagage en alle wijn in de koffer... De flessen zijn heel aangekomen en staan nu op de proeftafel.

 

Liberté

Just gebruikt een “vrije” interpretatie van het thema “Liberté”: de indrinker is geen wijn maar een cider. Zoals de proevers onmiddellijk concluderen na alleen maar geroken te hebben. De goudgele, bijna oranje Cidre “Les Goelleries – Brut” (huiscider van Leclerc) is meteen herkenbaar door zijn frisse maar forse appelmoesneus. De appelsmaak is verfrissend. Leuk om weer eens te drinken!

 

Egalité

Just zet twee witte wijnen neer onder het thema “Egalité” met als interpretatie: het zijn beide koopjes (<5 een="" euro="" strong="">Tursan “Secret Eugenie Blanc”

en een Graves “Esprit de Graman”. Beide wijnen bevatten een flink deel Sauvignon Blanc (30% resp. 40%) en dat is te ruiken. Wit fruit, kruisbes, een beetje zweterig, duidelijk herkenbaar. Maar in de smaak zijn ze totaal verschillend. De Tursan (30% Gros Manseng, 40% Baroque) is tamelijk fors in de zuren en in de bitters. De aanzet van de Graves is zacht-zwoel en de zuren komen pas later binnen (40% Semillon, 20% Muscatel. De voorkeur van de proevers is zoals gebruikelijk weer verdeeld in een zuur en een zwoel kamp… In de volgende serie “rode egalité koopjes” staat 2x Tursan’s rood met hoofdrollen voor o.a. Cab Franc en Tannat. De proevers hebben wat moeite met de volgens Just “typische hardheid” van rode Tursan. En de derde “egalité”serie laat zien dat het ook anders kan. Just zet twee knap gemaakte Baskische wijnen neer.

De “Mendia Rouge Irouleguy 2011” is halftransparant purper, framboos en lactisch in de neus maar smakelijk als een warme jammige pinot. Niet complex, maar de lichte zuren en de laurierdrop in de afdronk maken dat de wijn niet log wordt. Zo zie je hoe met moderne methodes een jong drinkbare tannat/cabfranc wijn gemaakt kan worden! De tweede wijn uit de serie is de “Cuvee Pantxo Ameztia Irouleguy 2010”, een stuk complexer en geen allemansvriend. Flinke stal in de neus. Jan-Willem proeft potlood en lijm, Gerard signaleert de stevige bitters. Zowel de eerste als de tweede wijn uit deze “moderne” serie wordt goed gewaardeerd.

Fraternité

De wijnen in dit thema worden meteen als Bordeaux herkend. Claartje benoemt in de roodbruine, halftransparante wijn de typische geuren en smaken als eucalyptus, rook, laurier, drop, rood fruit en een zachte rondheid. Het blijkt een 5^e Cru Pauillac: Château Pedesclaux 2006. Een mooie elegante wijn en hartediefje van Just. De tweede wijn in de serie is een Pomerol: Clos René 2006. Proeven blijft moeilijk, ik heb deze wijn een paar dagen geleden nog in het glas gehad maar geen schijn van kans dat ik hem herken… Ook de Pomerol heeft iets evolutie in de kleur. De neus is kleiner dan de Pauillac, de aanzet is fraai rond met veel lakritz en een mooie afdronk in een herfstige stijl. De zuren zijn nog zeer duidelijk aanwezig.  Komt misschien door het flinke aandeel Cab Franc en Malbec.

In de laatste serie staan Château Poujeaux 2008 en 2006. De gelijkenis (fraternité…) tussen de wijnen valt op: donkerrood met een bleke rand, beetje jodium, laurier, kers in de neus. Elegante, iets zure aanzet, rood fruit, tanninerijk. Maar de 2008 (hartendiefje van Just) wordt beter gewaardeerd: meer body en meer zuur dan 2006. Het valt overigens wel op dat de 2006 bdx-wijnen allemaal vrij snel rijpen…

 

De uitdrinker krijgt extra credits van de proevers: een bijzonder fijne Pacherenc du Vic-Bilh “Pacherenc de la Saint Martin Vin Moelleux” 2011. Goudgeel glanzend met een groen zweem, jonge neus,vendage tardive achtig type, grapefruit in de smaak, niet overdadig zoet. Heel fijn. De gebruikte druiven zijn typisch voor Sud-Ouest: Arrufiac, Courbu, Manseng, Semillon. Je drinkt het niet elke dag ;-)

Het was een fijne avond met interessante overeenkomsten binnen de series, elegante wijnen en een interessante interpretatie van het adagium van de Franse Revolutie.

 

Verslag en proefnotities Noël Geisen

 

Fundamenteel aandacht voor wijnproeven

Hans Lodewijkx deelt met ons de bevindingen over de muze en de wijn (zoals dit filmpje van de positivoos) en kiest voor een avond met fundamentele aandacht voor het proeven en beschrijven van wijn. We lopen uit in de tijd. En toch komen we tijd tekort… Hans’ research naar aromawielen en proefsystemen doen we geen recht, we moeten er nog veel meer over dialogiseren. Want de dialoog maakt veel duidelijk. Ik bedenk bij een wijn vaak een gelegenheid. Is een wijn héél licht in de proeverij, bijvoorbeeld een speelse pinot noir, dan waardeer ik die wijn mt in mijn gedachten een zomerse lunch. Of de door Nederlandse wijnbouwers gemaakt indrinker, Domaine de Marotte 2012, cuvée Luc van viognier, rousanne en grenache blanc…te veel bitters naar mijn zin… maar prima aan tafel, dunkt mij. Zó mag je een wijn niet beoordelen, zegt HansH streng. Je moet de wijn gewoon op zijn merites in de proeverij beoordelen, objectief! Iedereen proeft dus met een eigen referentiekader. Waarom zou je niet mogen proeven met een gelegenheid in gedachten? Deze wijn drink ik graag vanuit mijn bubbelbad, grapt Berry. Of neem het  begrip van zuren. HansL verhaalde over een koffieproeverij, waarbij maar liefst vijftien begrippen werden gebruikt om de ‘acidity’ te definiëren. Van ‘mild’ tot ‘delicate’, van ‘tart’ tot ‘tangy’. Rob vertelt bij een wijn dat hij punten in mindering heeft gebracht vanwege de hoge, in zijn ogen te hoge, zuren. Ik proef die wijn en denk er meteen bij – oef, wat een mooie aperitiefwijn, eetlustopwekkend… We beoordelen dezelfde kwaliteit dus heel verschillend. Enfin, we kunnen vaststellen dat we nog legio proeverijen kunnen stilstaan bij de techniek van proeven en benoemen. Boeiende proeverijen, zoveel is zeker.

 

Serie Pinot Blanc

Pinot d’Alsace 2010, Marcel Deiss

Een oudgoudkleurige wijn, iets dat ik helemaal niet verwacht bij deze druif. Ik ruik nauwelijks iets in de neus, maar andere proevers noemen boenwas, honing en citrus. Dan is de wijn in de mond heel verrassend: ik vind dat we héél veel wijn proeven, de wijnbouwer heeft alles uit de druiven geperst dat erin zit: hoge bitters, vol en breed. Later proef ik ook een klein zoetje.

Ökonomierat Rebholz 2010, Weisser Burgunder, Trocken S, Pfalz

Geelgroene zweem. Ik ruik jasmijn, de neus is eleganter en expressiever dan de vorige wijn. De wijn heeft veel inhoud en – best belangrijk – een hoge hap sap slikfactor. Voor ik er erg in heb, is de wijn doorgeslikt in plaats van uitgespuwd. Mooie zuren en hangt lang na. Ik geef de voorkeur aan deze wijn.

Serie Albariño

Terras Gauda 2012, Rias Baixas, Abadiá de San Campio

De wijn stond in een eerdere proeverij van Hans. De etikettenproeverij, Als voorbeeld van een hoe-het-niet-moet-etiket. Maar zie: de wijnproducent schreef een wedstrijd uit en heeft nu een prachtig etiket! Hartendief van Hans. Lichtgele kleur. Expressieve neus met citrus en jasmijn. Volle rondeur in de smaak, veel smaak, citrus zet zich door in de smaak. Uitstekende balans, goede zuren. Deze wijn “klopt gewoon” is gezegd. Zo is het. Vief en levendig glas wijn.

Serie Riesling

Ostertag Riesling 2006, Heissenberg, Elzas

We proeven dezelfde wijn, dezelfde wijngaard, hetzelfde domein maar wel van twee jaren: 2009 en 2006. Alle twee mooi, maar de 2006 geniet mijn voorkeur: goudkleurig, wow!! Wat een bouquet: roomboter, vanille en banaan, petrol, volle smaak en pittige zuren.

Serie Riesling

Schäfer-Frölich 2009, Halenberg Riesling GG, Nahe

Twee riesling wijnen van de Halenberg naast elkaar. Naast deze wijn van Schäfer-Frölich staat en Emrich-Schönleber, ook van 2009. Die laatste is vief en levendig met een expressief bouquet met mineralen (zweetvoetluchtje ook). De kleur van Schäfer-Frölich is bleker en de neus komt bij mij wat gesloten over. Hóe kom je erbij, hoor ik, want andere proevers ruiken tropisch fruit en ananas. De smaak biedt zuren in de aanzet, de wijn is echt ‘true to type’ wat mij betreft. Ik vind de wijn wat complexer en eleganter. Strakke wijn, strenge wijn, i love it.

Serie Chardonnay

Lageder 2008 Löwengang chardonnay, Alto Adige

Schitterend glas wijn, maar dat mag ook wel als ik de prijs hoor. Kruidige, expressieve neus met vanille. Het botertje in de neus zet door in de smaak.

Serie Riesling

Wehlener Sonnenuhr 2003, Spätlese, Joh. Jos. Prüm

Passievrucht in  de neus, heldere smaak, goede balans… nee, perfecte balans!

Braunenberger Juffer-Sonnenuhr 2007, Fritz Haag, Auslese Goldkapsel

Hartendief van Hans. Zo’n 10 hectare groot is deze topwijngaard, omsloten door de Juffer. Zo staat in de documentatie van Hans, die veel werk heeft gemaakt van de voorbereiding. In de documentatie staan ook de bekende drinkers die deze wijngaard een goed hart toegenegen zijn of waren. Napoleon. Ja, het staat er echt. En het Britse koningshuis. De berg kent hellingpercentages van 80% en heeft een microklimaat. Er staan drie *-sterren bij dit glas wijn. Honing en botytris in de neus. Tropisch fruit. Een doorslikfactor in het kwadraat. Toos vat het kort en pakkend samen: goddelijke wijn.

We halen in de dialoog over de wijnen graag ons gelijk, en dat resulteert in schitterende formuleringen zoals: ‘in absolute zin is deze wijn relatief eenvoudig’. Waarop een van de deelnemers weer verzucht: ‘ach, het is goed om te proberen het proeven te ijken… maar… mission impossible.’ Een mooie proeverij, waarbij we fundamenteel aandacht geven aan het proeven en dus ook aan de formulering van de proefervaring.

Proefkampioen wint op de meet met een neuslengte voorsprong





Serieuze gezichten

Er zitten maanden denkwerk in deze proeverij. Voorproeven. Afwegen. Welke wijn is karakteristiek? En in welke volgorde komen ze te staan. De opdracht is om in één mousserende wijn, vier witte, vijf rode en twee dessertwijnen karakteristieke Franse wijnen op tafel te brengen. Dat lukt Noël Geisen goed. Het zijn twaalf bekende wijnen die we blind proeven. In onze jaarlijkse proefwedstrijd waarvan de winnaar een jaar lang de Kees Mutsaers wisselkoeler mee naar huis mag nemen. Met zijn naam erin gegraveerd, natuurlijk. Misschien zat er een bijzondere keuze in de line-up, meestal verloopt die van licht naar zwaar. Bij de rode serie pijnig ik mijn hersens over de eerste wijn. Die is moeilijk! Later blijkt dat het de wijn is waar álle leden problemen mee hebben, het is de wijn die het minst is herkend: een Bandol uit de Provence.

De wijnen die we proeven zijn:

Champagne Drappier, gemaakt van pinot noir

Domaine Bott Geyl Pinot Blanc 2010, Alsace

Domaine de Galuval 2011, Côtes du Rhone Villages (Cairanne), van grenache blanc, viognier en rousanne

Domaine Jean Baptiste Ponsot 2008, Rully 1er Cru, van chardonnay

Clos Floridene 2007, Graves Blanc, van sémillon, sauvignon blanc en muscadelle

Van deze wijn worden de Elzasser Pinot Blanc en de Champagne het best herkend, de Elzasser wijn zelfs als beste van de hele avond. Hans van der Horst, Nello Pischedda en Martin Berkelmans scoren het best in de witte wijnen.

Château Barthès 2007, Bandol, gemaakt van mourvèdre, cinsault, grenache en syrah

Domaine Langlois-Chateau 2009 Saumur Champigny, gemaakt van cabernet franc

Domaine Contat-Grangé 2005, Maranges 1er Cru Clos des Loyères, van pinot noir

Château Chasse Spleen 2003, Moulis, Cru Bourgeois Exc, van cabernet sauvignon, merlot en petit verdot

Domaine Saint Cosme 2006, Saint Joseph, gemaakt van syrah

De pinot noir werd (samen met de pinot blanc) het best herkend op deze avond. De Bandol is een hartendief van Noël, de neus is een combinatie van kruidigheid, kreupelhout, een stinkertje, toffee en een rozenassociatie, de zuren zijn wat afgebouwd, de wijn heeft nog wel rondeur en fluweligheid. De Saumur Champigny is een hele aangename wijn met lekkere frambozenneus, en ook frambozen in de smaak bij frissen zuren. Aangenaam glas. De Saint Joseph vind ik een van de mooiste wijnen van de proeverij: kardinaalpaars, wat kruidigheid in een bescheiden neus, maar dan een warme aanzet in de smaak met mooi sap, goede zuren én rondeur, vrij hoog in de bitters. Noëls hartendief is de elegante pinot noir wijn: Maranges. Die vind ik wat enkelvoudig: gesloten neus, tabak, vaag stinkertje, hoog in zuren en bitters met wat mineraaltonen. In de rode serie scoren respectievelijk Hans van der Horst, Toos Dusee en Peter van den Besselaar het beste.

Domaine Valmy 2005 l’Or de Valmy, Rivesaltes, gemaakt van muscat de rivesaltes

Moulin Touchais 1994, Côteaux de Layon, van chenin blanc

Hoewel de wijnen elkaars tegenpolen zijn, hebben ze alle twee karakter. De Rivesaltes is als een Rubens schilderij: voluptueus, zwoel, geconcentreerd met romige caramel. De Loire wijn is meer zoals een balletdanseres, heel elegant, helder goudgeel met een neus van ceder/vanille, feitelijk helemaal niet zoet maar hoog in de zuren bij een goed concentraat. Vrijwel iedereen schatte deze wijn véél te jong in, je kon aan de kleur en smaak écht niet aflezen dat de wijn bijna twintig jaar oud is. Peter van den Besselaar scoort opmerkelijk goed in deze serie, direct gevolgd door Dimph Oerlemans (die eigenlijk zoete wijn helemaal niet waardeert) en drie ex aequo scorende proevers: Twan Vermeulen, Hans van der Horst en Nello Pischedda.

Tussen de series gaan de proevers naar de gang om met elkaar te discussiëren over de wijnen. Noël had zich verzekerd van de ondersteuning van Wouter, waardoor we dit jaar een prachtig Excel scorelijst hebben. Reuze bedankt.

Uiteindelijk wint de proefkampioen Peter van den Besselaar (231 punten) met een neuslengte voorsprong op Hans van der Horst (227 punten). Beiden hebben maar liefst acht van de twaalf wijnen goed kunnen plaatsen in de juiste streek, vaak ook met de juiste druif. De derde plaats is voor Nello Pisschedda (183 punten). Toos Dusee scoort net buiten het erepodium, maar zet door de jaren heen een heel constante prestatie neer. Ik had hoge verwachtingen dit jaar van de jonge proevers. We hebben immers jaren gekend waarin die jonge proevers  (David Koenen, Richard van Oorschot) het kampioenschap binnen haalden. Nu zijn het de ervaren sociëteitsleden die hoog scoren. De rode lantaarndrager krijgt traditiegetrouw ook een goede fles mee naar huis. Volgend jaar nieuwe kansen. Noël bedankt voor het samenstellen van de proeverij.

Vijfklapper kondigt einde van de battles aan? Nee, toch!

Een leuk spelletje, dus: be there! Dat is de uitnodiging voor de Battle die alle leden ontvangen van de secretaris voor de battle tussen Rob en Berry. Of Berry met het goede been uit bed is gestapt… een mooie riesling achter de kiezen… of gewoon teveel adrenaline voorafgaand aan de proefwedstrijd, wie zal het zeggen? In ieder geval heeft hij véél zelfvertrouwen want alle leden krijgen de reactie: “Een leuk spelletje??? Het wordt een groot gevecht!!!”

 

Het idee achter de battle is eenvoudig. Twee proevers. Iedere proever draagt drie thema’s aan. Zo ontstaan zes series van twee wijnen, die we geblindeerd proeven. De leden stemmen wat de lekkerste wijn is. En wie de meeste stemmen krijgt… die wint. Het zelfvertrouwen van Berry blijkt gepast. Met een vijfklapper walst hij over Rob heen. Die het einde van de battles aankondigde, maar dat is een vergissing. Want we kennen Rob als een sportieve vent.

De thema’s van deze battle zijn:

Serie 1 Duitse droge witte wijn, géén riesling

Serie 2 Viognier uit de Nieuwe Wereld

Serie 3 Lekkerste rode wijn onder tien euro

Serie 4 Super Toscaan

Serie 5 Droge rode wijn uit Sardinië

Serie 6 Argentijnse Malbec

De indrinker zowel als de uitdrinker zijn van riesling en allebei zeer de moeite waard.

2010 Maximin Grünhaus C. von Schubert Abtsberg Alte Reben FAss 28 Riesling Trocken

Tsjonge, de naam van deze wijn is een mondvol. Een mooi mineralen getypeerde neus, vuursteen. Hoge zuurgraad, een goede balans van rinse tonen en bitters. Als ik goed na-neus, ruik ik ook jasmijn.

2007 Clemens Busch Roten Schiefer Marienburg Grosses Gewächs Auslese Riesling

Bloemrijke neus, honing, citruszuren, heel vet en toch ook veel zuren, prima balans. Kindermoord eigenlijk nog, want deze wijn is nu een frivole spring in het veld maar zal zich na de pubertijd ontwikkelen tot een sappige dromigere schoonheid.

En passant introduceert Rob een eenvoudig puntensysteem dat we onder het mom van vrijheid, blijheid, wel of niet kunnen gebruiken. Ik heb dat wel gedaan en moet zeggen dat het prettig werkt, en nogal selecteert. Mijn laagste score was 4 op 10, de hoogste 9 op 10.  Nou, daar gaat ie: de mooiste wijnen uit de battle.

Serie 1            Duitse droge witte wijn, géén riesling

Rob en Berry kiezen beiden een topproducent, da’s slim. Rob komt uit bij een weissburgunder van Oekonomierat Rebholz uit de Pflaz, de (duurdere) Grauburgunder van Dr. Heger krijgt de meeste stemmen.

2010 Grauburgunder, Dr. Heger, Grosses Gewächs, Kaisterstuhl, Baden

Geeltint, in de neus peer en licht mineraal. Je proeft flink wat wijn in de mond, concentraat, stevige bitters en een mediumlange afdronk. Lekker glas. Maar dat mag dan ook wel voor bijna 27 euro. Maar daarvoor krijgt de koper wel een wijn met een verhaal, want Heger werd uitgeroepen tot Wijnbouwer van het Jaar door Gault Millau.

Serie 2            Viognier uit de Nieuwe Wereld

Rob kiest een viognier ‘The Hermit Crab’ van het befaamde d’Arenberg uit McLarenVale, Berry een wijn van Yalumba uit Eden Valley.

2011 Yalumba, Viognier, Eden Valley

De wijn stuift werkelijk uit het glas. Noël ruikt abrikoos en exotisch fruit. Jan benoemt viooltjes en jasmijn. Ik ruik in de wijn met groengele tint een heel bloemige neus en vooral méér neus dan in het andere glas. Brandnetel ruik ik ook. De wijn is breder met een verfijnde aandronk en een botertje, goede zuren, hangt wat na. In de wijn zit een pietsie klein licht zoetje, dat de wijn extra aantrekkelijk maakt.

Serie 3            Lekkerste rode wijn onder tien euro

Berry wint  met een Côtes du Ventoux van Rob’s Barbera uit Piëmonte, die ik zelf net een graadje lekkerder vond.

2010 Château Pesquie, Terrasses, Côtes du Ventoux

Acht euro kost een fles en daar krijg je zes glazen wijn voor die mijnheer Parker met 94 punten waardeert. Frank benoemt leer en hopjes in de wijn, koffie en licht peper. Ik ruik vooral mineraal in de neus, mis wat fruit. De meerderheid van de proevers geeft de voorkeur aan dit glas.

2011 Briccotondo, Barbera, Fontannafredda, Piëmonte

Frank noemt deze wijn niet echt verteerbaar omdat ‘mijn bek scheef trekt van de bitters’. Laat ik daar nou geen last van hebben! Paarse rand, expressieve neus met morelkers. Sappige rondeur en aangename smaak. Zeven euro bij de grootgrutter, die komt nog wel in mijn karretje.

Serie 4            Super Toscaan

In deze serie scoor ik beide wijn  gelijk en geef uiteindelijk de voorkeur aan de wijn van Rob, die echter niet de meerderheid van de stemmen krijgt. Berry zit gebeiteld.

2010 Rosso dei Notri, Tua Rita, IGT, Toscane

De wijn is gemaakt van sangiovese en merlot. Nello geeft de voorkeur aan deze wijn vanwege de elegantie. Henk is voor zijn doen best lyrisch over de neus: veel bes, hout, leer, heel mooi en lichte bitters in de smaak. Just noemt nog lichte chocolade. Ik ruik drop, laurier, morelkers, een lekker brede neus. De wijn is strak, pittige smaak, geen allemansvriend vind ik, maar wel heel veel karakter.

2006 Bramasole, Cortona Syrah, Toscana doc, Antinori

Just ruikt hier zware cacao, mooi getypeerd als je in de andere lichte chocolade ruikt! Henk ruikt bessen, hout en roemt hier vooral de volle smaak en fraaiere afdronk. Mijn aantekeningen: kreupelhout, kruidiger dan de vorige wijn, een rubbertje. Later als de wijn meer lucht heeft gehad, royaler en zwoeler in de mond, warempel dit is een charmeur met veel rondeur en wellicht net iets korter in de mond. Heel aantrekkelijk glas syrah uit Italië. Hartendief van Berry.

Serie 5 Droge rode wijn uit Sardinië

Als er één wijn is uit Sardinië met faam, dan wel de Turriga. Dat is de inzet (en investering) van Rob. De wijn kost het dubbele van de keuze van Berry, 6Mura, waar hij mee kennismaakt na de fles cadeau te hebben gehad van een vriend (in ere houden die gozer).

2002Turriga, Isola dei Nuraghi

Nello geeft de voorkeur aan deze wijn, hij noemt die rijker dan de andere. Willem Jan ruikt mint, chocolade en leer. Noël noemt de smaak juist iets minder expressief dan de andere wijn, hij ziet evolutie en een stroperige aanzet. Mijn aantekeningen: tabak, kreupelhout en een straffe smaak, ik schrijf op: klassieke wijn uit een klassiek gebied, mag van mij zelfs nog even liggen. Nello noemt de wijn nu op zijn top. Hartendief van Rob.

2008 6MURA, Sardegna Carignano del Sulcis

Nello benoemt zoet fruit en elegantie. Noël ruikt koffie en drop, die terugkomen in de smaak. De meeste proevers waarderen deze wijn het hoogst. De kleur is wat bruin, cederhout in de verfijnde neus, ook iets van ijzer en kruiden. Later ruik ik koffie en toffee. Deze wijn proeft nu aangenaam, maar mag wel op, staat in mijn aantekeningen.

Serie 6 Argentijnse Malbec

Hier is de redding van zijn eer, Rob brengt een mooie Altos malbec op tafel, en daar moet de Alta Vista van Berry het tegen afleggen.

2009 Altos los Hormigas, Malbec, Reserva Valle de Uco

HansH geeft aan dat de wijn méér complexiteit heeft en Sebastiaan roemt de betere balans, hij ruikt framboos in de wijn. Ik zie een bijna zwarte kleur, een paarse rand, ruik cederhout in een hele rijke neus, wat schrijf ik: RIJKE neus. De wijn moet nog liggen naar mijn idee, maar alles is in potentie aanwezig om hier een excellente wijn van te maken. Gekookt fruit, framboos en rondeur. Klasse.

Het idee van een battle, de spanning op de avond, het leerzame napraten: van mij mag er volgend seizoen wéér een battle komen. Graag zelfs. Bedankt, Rob en Berry. 

Willem Jan ruimt op ... the day Chateau d’Yquem came to town

Château Battailey in Pauillac, geklasseerde cru

‘n Beetje pech had-ie wel,  Willem Jan. Het thema van zijn maidenproeverij is: kelderopruiming. Er moet ruimte komen in zijn 700 flessen tellende kelder, en op voorhand weet hij al dat een aantal wijnen naar alle waarschijnlijkheid over de top zijn. Waar hij, en wij, niet op rekenen, is  dat ook een paar mooie witte Bourgognes met het verstrijken der jaren ouderdomsverschijnselen  vertonen: premox (voortijdige oxidatie), wie zal het zeggen? Sommige proevers vinden dat ook rode Bordeauxs uit de jaren ’90 te oud zijn. De uitdrinker maakt veel goed.

 

De indrinker is een lichtzoete naar het granaatrode neigende mousserende Loirewijn van de cave in Saumur. Lichte bitters, wellicht daardoor een kersenassociatie, een beetje stallig. Leuke start. Dan drie wijnen die vér heen zijn, twee uit 1997, en een rosé uit 2001. Het cliché blijkt waar: rosé moet je niet bewaren, maar drinken. 

We proeven dóór: twee wijnen die hun reputatie, of in ieder geval die van hun appellatie, in principe  moeten kunnen waarmaken: Chablis 1er Cru uit 2005 en Meursault uit 2004. De 2004 zou het op papier beter moeten doen (want: een klassieker jaar dan het rijke 2005) maar helaas: de wijn heeft kurk, hetgeen vooral in de mond is waar te nemen. De Chablis van Josselin wordt door de meeste proevers afgedaan als simpelweg te oud, maar dat vind ik iets te kort door de bocht. De wijn heeft ondanks inderdaad een gebrek aan fruit nog best wat charme te bieden, waaronder een rokerige, vlezige neus en een zwoele aanzet.

Bij de rode wijnen overheersen de zuren in de Montepulciano d’Abruzzo uit 1993; de één jaar oudere ‘Prestige du President’ 1992 uit Corsica, gemaakt van een waarschijnlijk unieke blend van niellucio, sciacarello, grenache noir, mourvèdre en barbarossa, is ondanks zijn gevorderde leeftijd nog aardig in ‘presidentiële’ balans, heeft aangename zuren en nuances van leer, tabak en zoethout.

Richting Bordeaux gaat het opruimrondje, met eerst twee wijnen uit mindere jaren ’93 en ’94. Beide wijnen kunnen dan ook op weinig bijval rekenen. De Chateau Tourans uit St. Emilion heeft een neus van kersen, lijm en hout maar stelt in de mond teleur, volgens Claartje. De volgende twee wijnen zijn van de veel beter bekend staande oogsten ’95 en ’96. Dit zijn dan ook de hartendiefjes van Willem Jan. Vandaag doet alleen de Batailley 5^e Grand Cru Classé het goed in zijn ogen, en die van een aantal medeproevers. Donkerrood nog, wat paardenstal (Jan), leer en vrij sappig fruit. Laat de wijn even staan en kijk, dan komt daar opeens een helemaal niet verkeerde, zelfs “voortreffelijke” (Henk) wijn tevoorschijn. In Berry’s aantekeningenboekje: “koffie, bosgeur, voller dan de vorige wijnen, prettige zuren.”  Ik vind zelf de St Emilion Grand Cru Classe van Chateau Ripeau ook best drinkbaar, met een aardige grafiettoon. Bramen en associaties met een shagbuil roept de wijn op bij Paul, die de prettige zuren die ik meen waar te nemen omschrijft als ‘afbraakzuren’. Veel discussie vanavond, over wijnen die al dan niet nog drinkbaar zouden zijn. Wat in ieder geval bewezen is, en wat iedereen ook eigenlijk wel weet, is dat véél wijnen het bewaren niet waard zijn.

Voor we aan de kaasplank beginnen, geeft Willem Jan de uitdrinker door. Zoals gebruikelijk een zoete wijn, een half flesje ditmaal. ‘t Lijkt zo vanaf mijn positie in de hoek, tegenover en ver van WJW, een beetje op het etiket van de Carmes de Rieussec. Men geeft de fles door. Zie ik ’t nou goed? Ja, ’t is er een: zelfde etiket, gouden letters op witte achtergrond, maar dit is: Château d’Yquem 1999, Sauternes. En dit keer in mijn ogen in een stuk betere conditie dan die van eind jaren ’40 die we een paar jaar geleden proefden. Het hout domineert de botrytistonen wat, maakt de wijn wel wat breder;  dan komen ook de fruittonen door (abrikoos) en de honing. Intens en dik. Lekker, maar is dit € 100 waard? Ongetwijfeld gaan de leden de komende weken proberen te laten proeven dat je voor iets minder dan een snip minstens net zo lekkere zoete wijnen van misschien iets minder illustere producenten kan kopen – te beginnen met ondergetekende komende proeverij!

Verslag en proefnotities Rob van Ginneken

Wijn en spijs proeverij

We willen er een gastronomisch feestje van maken, geven Sebastian Therou en Frank Geerts aan voor hun maidenproeverij. De deelnemers aan de wijn & spijs proeverij zullen dat beeld beamen. We proeven achtereenvolgens:

Rauwe zwaardvis met kappertjes in citroen

Verse tagliatelle met mosselen en vongele

Wilde zeebaars in een saus met dille en kreeft

Kalfsreepjes met paddestoelen in witte wijn roomsaus

Pecorino

Runderkogel met rucola in jus de veau

Aangezette aardbeien met witte peper, crème cassis en aardbeienijs

En dat steeds met bijpassende wijnen. Waarbij de meningen (uiteraard) wel eens uiteenlopen over wat nou de beste combinatie is. Trattoria l‘Olivo blijkt een prima entourage voor deze proeverij. Chef Jan Gravenstein kookt lekker puur. In dit verslag mijn persoonlijke voorkeuren.

Bij de verse tagliatelle met mosselen en vongole proeven we twee wijnen die best van elkaar verschillen: een heel vriendelijk glas en een serieus glas.

Roero Arneis ‘Capural’ 2010 Montaribaldi

Ingetogen neus waar ik vanille en brooddeeg in ruik. Nello noemt mineralen, Paul ook nog viooltjes, mangofruit en flink hout. De wijn heeft een goede balans en hoge bitters, hangt vrij lang na. De combinatie met de tagliatelle is elegant. Rob benoemt dat de wijn in deze combinatie ‘dienend’ is. Montaribaldi is een klein gebied in de Piëmonte, gemaakt van 100% Arneis.

San Vincenzo 2012 Anselmi

Een veel vriendelijker wijn dan de vorige, een spring in het veld. Nello benoemt grapefruit, passiefruit en een heel aromatische neus. Bloemetjes ruik ik, wat brandnetel en kruiden. De wijn is gemaakt van 85% garganega en 15% chardonnay. De smaak heeft wat vettigs en héél veel rondeur.

Wilde zeebaars in een kreeftensaus met dille, prachtig gerecht met een héél naturel smaak; we proeven hierbij twee sauvignons - maar omdat we blind proeven weten we dat natuurlijk niet.

Ram’s Hill 2010 Tenuta di Biserno, Marlborough Nieuw Zeeland

Van de andere kant van de wereldbol, maar de familie Antinori is de eigenaar. Jonge bleke kleur en een geur met veel mineralen, wat jasmijn en een geur die ik niet zo goed kon definiëren, het doet me denken aan oude jenever granen. De wijn heeft een zweem van oxy naast heel veel frisse zuren. Interessante wijn die door zuren mineraliteit heel goed harmonieert met dit mooie gerecht.

Alteni di Brassica 2010 Gaja, Piëmonte

Gaja heeft slechts 3,5 hectare sauvignon druiven. De wijn heeft ook een jonge en bleke kleur met een neus van brandnetel, buxus en viooltjes. De wijn heeft wat vet en rondeur, komt een tikje vriendelijker over dan de vorige wijn maar wie goed proeft determineert ook een duidelijke bittertje. Dat maakt de wijn uiterst geschikt voor de dis; zelf vind ik dat het gerecht de wijn beter tot zijn recht deed komen.

Kalfsreepjes met paddestoelen in een romige witte wijnsaus is echt zo’n gerecht waarmee je een pesthumeur in een oogwenk de kop indrukt. Noem het gerecht klassiek, noem het gemakkelijk, ik krijg er goede zin van, het is lekker! Sebastian en Frank hebben hierbij rode wijnen geschonken; een witte wijn kan hier echter ook prima. Een Veronese wijn drinken we hierbij en een wijn uit Toscane. Die Toscaanse wijn geeft het gerecht nét even meer spanning.

Le Difese 2010 Tenuta San Guido, Toscane

Een goed thuis, waar de befaamde Sassicaia wordt gemaakt. Deze wijn is de ‘instapwijn’ maar wat voor een! Gemaakt van 70% cabernet sauvignon en 30% sangiovese. De wijn heeft 14 maanden hout gehad, waarvan 1/3 nieuw. Ik prefereer deze wijn boven de Barolo vanwege het fruit in de expressieve neus: mooi framboos. En dan proef je op de tong een prachtvolle, heel elegante wijn met die onmiskenbare hoge slikfactor waardoor tong en brein héél even één worden: l e k k e r.

Bij de Pecorino kaas gaf de Siciliaanse wijn de combinatie iets spannends, dat prefereerde ik boven de Amarone della Valpolicella.

Tancredi 2007 Donnafugata, Sicilia

Gemaakt van 70% nero d’avola, aangevuld met 29% cabernet sauvignon en wat tannat. HansL benoemt rubber en pijptabak in de neus, kersen en veel zuren in de smaak, evenwichtige wijn met prachtige afdronk. Gerard vindt de wijn nog wat hard door de stevige bitters. Ik zie een paarszweem, in de neus ingetogen vuursteen, mineraal, vanille. Edele neus. Mooie strakke wijn, die goed nahangt met – ik kan het niet anders zeggen – een goede slikfactor. Ik kreeg het niet over mijn hart dit uit te spuwen. Erg mooie wijn.

Bij de runderkogel met rucola en jus de veau proeven we twee topwijnen.

Barolo 2007 La Rosa, Fontannafredda, Piëmonte

Uiteraard gemaakt van 100% nebbiolo. Deze wijn laat zien waarom Piëmonte als wijnbestemming de moeite waard is, schrijven Sebastian en Frank. Rob beschrijft de wijn als elegant, Henk noemt dit verrukkelijk. Mijn aantekeningen: tikje doorzichtige kleur (licht, dus nebbiolo) , kruidige neus, harmonieus en expressief.  Goede balans.

Taurasi ‘Radici’ 2007, Mastroberardino, Campania

Sebastian en Frank schrijven dat Taurasi wel eens de ‘Barolo van het Zuiden’ wordt genoemd. De Aglianico druif (daar is deze wijn van gemaakt) heeft met Nebbiolo gemeen dat ze kruidig is en een vrij fors tanninegehalte heeft. Noël noemt de wijn Rubensiaans vol, Rob benoemt de wijn als interessant en complex (maar niet ‘lekker complex’). Nello noemt deze wijn té veel voor het gerecht, Henk prefereert ook de Barolo. Voor mij is dit een van de mooiste wijnen van de avond: paarszweem, romige neus met dat rijke, edele, dat vrij lastig te definiëren is. Grote wijn staat in kapitalen in mijn aantekeningen, mondvullend, elegant en mooi nahangend. Ik vind de combinatie met runderkogel geweldig.

Een mooie maidenproeverij waarbij we vooral met tong en hart combinaties wijn en spijs proeven. Bedankt ook Jan Gravenstein voor een prachtige avond.

Sigaar uit eigen doos, maidenproeverij

Twan Vermeulen laat zich niet door de minste inspireren: Harry Mulisch. De fameuze schrijver beweerde dat zijn absolute leeftijd 17 jaar was, dat hij in feite altijd 17 is gebleven. Twan raakte op jonge leeftijd door Mulisch geïnteresseerd in jazz muziek, wijn drinken en sigaren roken. Met het laatste is Twan gestopt, maar hij ontleent de titel voor zijn eerste proeverij aan Mulisch. De fascinatie voor wijn en jazz is gebleven. Twan zette enkele persoonlijke favorieten op tafel én ging op zoek naar curieuze flesjes. Steeds gekocht voor de proeverij.

 

Nou moet mij toch van het hart, dat de vraag naar curieuze flesjes kaf en koren bij wijnhandelaren kan scheiden. Wie op de vraag naar curieuze flesjes voor goed geld een 38-jarige wijn uit het Entre Deux Mers gebied verkoopt, - laat ik volstrekt helder zijn - verdient geen klandizie meer. Wie overleden wijn verkoopt, verdient hoon. Daar ga je toch nooit meer toe…  Wijn kopen is een kwestie van vertrouwen. De proeverij. We beginnen met de heel toepasselijke geschonken port.

Kopke Kings Crown, Tawny Reserve Port

Een blend van Reserve Tawny Port, gebotteld ter ere van de inhuldiging van Koning Willem-Alexander op 30 april 2013. De kleur neigt warempel naar oranje. En de smaak is beslist aangenaam: mooi mollig, fluwelige aandronk, noten in de afdronk. Dezer dagen probeer iedereen te profiteren van de Oranjekoorts – ik zag abdicatiebier, Kroningsbeerenburger, Oranje vodka en nog veel meer. Deze port is een uitstekend alternatief voor de tradionele oranjebitter. Gemaakt van touriga nacional, touriga fransesca, tinta barroca en tinta roriz.

 

Rocho 2010, Bianchello del Metauro

Uit de Marche, uiterst interessante wijn door de druif Bianchello. Het is reuze lastig om die autochtone druiven bij terugproeven weer te herkennen. Een heel behoorlijk glas, zegt HansH: helder van kleur, citroen, amandel en vanille in de neus. Citrustonen in de smaak. Ik zie een goudgele kleur en ruik buxustonen (ook karakteristiek voor bijvoorbeeld sauvignon). Citrus zit ook in de neus. Dit is een pittig glas wijn met veel spel en mooie zuren. Fijn dat die autochtone druiven gehandhaafd blijven.

Montagnac 2012, pays d’Oc

De huis-chardonnay van Twan. Nello benoemt banaan, kauwgum en een bittertje. Willem-Jan ruikt zuurstok. Paul noemt de wijn wat ‘vettig’ en mist een ranke structuur. Mijn aantekeningen: mineraal in de neus en oude boerderijrozen, mooie neus. Vettige aandronk, milde wijn met niet zo veel zuren, iets viefer dan de chardonnay uit Zuid Afrika die ernaast staat.

Spätburgunder 2009, Cuvee Unique, Rheinhessen

Hartendief van Twan. De lichtrode kleur maakt dat we de pinot duidelijk herkennen. Kees benoemt tabak, leer en kers. Ik ruim zelf caramel, stal en cacao, een heel innemende smaak bij een medium geconcentreerde smaak en een wat vluchtige afdronk.

Noster Inicial 2009, Priorat

Hartendief van Twan. Jan is dat helemaal met hem eens, hij typeert de wijn als ‘versmolten goud’, alles in goede balans, wel een wat gesloten neus. Kees ruikt in de neus laurier, braam en pruimen. Rob noemt de neus ook gesloten, pittige zuren, concentraat en lijm. Ik ruik wat kers, een kruidige smaak, de wijn is nog te jong, heeft veel toekomstpotentieel en zit vrij hoog in alcohol. Gemaakt van 70% garnacha, 25% samsó en 5% cabernet sauvignon.