zondag 14 oktober 2012

Kelderschatten: tussen Gloria en de terugkeer van de blues

Abdij van Sant' Antimo
Van beminde, via poepje en kinderdagverblijf naar toevluchtsoord. Een greep uit de synoniemen van ‘schat’ die Peter ons voorschotelde ter opwarming van zijn proeverij Kelderschatten. Maar eerst: wat is een ideale kelder? En wie heeft het perfecte systeem om bij te houden wat er ligt, of juist niet meer ligt? Hoeveel flessen liggen er dan in die kelders? Hoeveel kopen we er per jaar bij (gemiddeld 300, begrijp ik)? Het is de bedoeling dat die flessen langzaamaan aan kwaliteit winnen; tot ze promoveren tot de eredivisie: KELDERSCHAT. In alle rust rijpen de lovebaby’s in het kinderdagverblijf tot sneeuwwitjes. Tot ze worden wakker gekust. En hun hemelse genoegens kunnen prijsgeven. 
 
De Brunello di Montalcino brengt de poes in herinnering
Laten we ons eens verplaatsen in de voorbereidingen van de hoofdpersoon. Zijn kelder heeft hij niet aan huis, dat voorkomt impulsieve daden die op onze avonden als ‘babymoord’ worden gekenschetst. Hij moet weloverwogen te werk gaan. En daar houdt hij van. Iets anders. Hij heeft een schimmige reputatie:  liefhebber van belegen wijnen. Beter: extra belegen. Op z’n Tilburgs: oude meuk. “Dat vindt Peter nog wel lekker”, klinkt het als een fles de kritische leeftijdsgrens heeft bereikt. Daarbij komt een zekere gedistingeerde, klassieke smaak. Maar deze woorden zijn zeker geen synoniemen voor saai. Laten we z’n smaak eclectisch noemen. Dat schept verwachtingen. Zo zien we hem in z’n kelder staan om de finale keus te maken. Die keus moet verrassen, bestaande reputaties niet te veel versterken, er moeten herkenningspunten inzitten (‘typisch linker oever, dat moeten ze herkennen’), plus vooral: lekker! Waaraan kunnen we de keldermeester nog meer herkennen? De flessen-inpakmethode. Bij Peter meestal in krantenpapier, de culturele pagina’s. Ik zie vanavond voorbijkomen: Michelangelo, Rafaël (in Teylers museum, aanrader), Muse (cd The 2nd Law) en schilder Luc Tuymans (Hare Majesteit).
 
Is de verpakking beloftevol, de namen van de wijnen blijken ook van grote schoonheid; Celeste; Beau-Sejour; Chasse-Spleen (‘chasing out the blues’); Gloria. Het hemelse geluk lijkt dichtbij.
 
Montlouis 1988 Demi-sec Yves Chidaine
De witte indrinker van chenin blanc uit de Loire: prachtige gerijpte neus; vuursteen, appelstroop, zuur en zoet perfect in evenwicht. Mooi oud worden kan dus ook!
 
Wat willen we graag druiven en landen goed raden. En wat gaat het toch fout… De hele serie 2 wordt in Frankrijk geplaatst, want men proeft paprika en dat moet wel Cabernet Franc zijn? Nee, tabak, stoffig, salmiak, eerder Cabernet Sauvignon? Nee, amarene kersen, het is Italië! Toos zet ons met beide benen op de grond: dit is Spanje. Gelijk heeft ze.
 
Celeste 2007, Crianza, Ribera del Duero, Selection de Torres
Rode bessen, tabak, balans, aards, lange afdronk. Meer gewaardeerd dan de Navarra reserva ernaast. Mooi etiket! De sterrenhemel boven de Duero met Grote & Kleine Beer en Cassiopeia
 
Het proeven en analyseren wat je proeft blijft een hels karwei. Wat lopen de meningen toch uitéén. “Prachtige zuren, nog 10 jaar laten liggen” – “Wat zou dit nou nog beter moeten worden, dat zuur wordt alleen maar erger”.
 
Le Serre Nuove dell Ornellaia 2003, Bolgheri
Viooltjes in de neus, In de mond: kersen in het kwadraat. Mooi! Nog een slok.
 
Monchiero Barolo Montanello 1999 Riserva
Doorzichtig bruin-rood. Marmite in de neus. Veel genoemd: putjeslucht. Veel zuren. Veel discussie over houdbaarheid. Just proeft rozen, Nello beoordeelt op basis van kleur correct: zo bruin, dat moet Nebbiolo zijn.  
 
Château La Reyne 1998 Cuvee l’Excellence, Cahors
Leer, kersen, aards, maar in de mond streng en mist wat speelsheid. Nog rustig laten liggen!
 
Natuurlijk, naarmate de series vorderden, worden de verzuchtingen aardser; “wat een neus!” “Oh, hier houd ik van!” “Godsamme, lekker, zeg!”
 
Château Gloria 2001, Saint-Julien
Weer: putjeslucht. Willem-Jan: Nee hoor, mooiste neus tot nog toe. In de mond mooi uitwaaierend met klassiek smaakpalet; kreupelhout, zwarte bessen toe. Hartendiefje Peter.

 
Brunello di Montalcino 2001, Tenuta San Filippo Fanti
Jac zegt: van  beide wijnen krijg ik dorst en wil ik nog een slok. Ietsje branderig door de alcohol. Ik heb een duidelijke impressie in neus èn mond: pure chocolade. Nog een persoonlijke mijmering. Op het etiket van de Brunello staat een nietig kerkje. Het is de Abdij Sant’ Antimo, gesticht door Karel de Grote in 781.
De kerk is gebouwd in 1118. Een wonder van ingetogen schoonheid. Het licht zwaait door de ramen. Op de drempel rekt een poes zich uit. Augustijner koormuziek kringelt als wierrook omhoog. Ik lees in mijn aantekeningen: puur pure chocolade. Jac proeft thee. Berry denkt aan krenten. Zoete tannines, daar is iedereen het over eens. Zoete herinneringen zeker.
 
In de laatste serie grijpt Peter subtiel in, nadat de Saint-Emilions in Italië, Nieuwe wereld en weer Italië (esspresso!) geplaatst worden: “Dit is natuurlijk Bordeaux” “Oh, ja??” Dan komt het toch nog goed: “zo zacht, dat is de merlot, dan is het rechteroever”. Zie ons glimmen, de schatjes. Alsof we het helemaal zelf hebben verzonnen. 
 
Château Beau-Séjour Bécot 2004, 1e Cru Classé, Saint-Émilion
Voor velen de mooiste serie. Al lopen de notities zwaar uiteen; bloesem, bosvruchten, steen, vulkaanwijn?, eucalyptus, korte afdronk, lange afdronk, nog wat hard, zacht… Mijn algemene indruk: voornaam met veel aardse impressies. Hartendiefje Peter.
 
Château Troplong Mondot 2004, Gr. Cru Classé, Saint-Émilion
Voor mijn gevoel iets levendiger dan de vorige met meer fruit (bramen). Maar zeker in het zelfde register en daarom mooi te vergelijken. Noël zegt: deze hoort bij mijn all time favorites.
 
De blues komt even terug in de proeverij. Bij de Chasse-Spleen 2003 uit Moulis nog wel. Daar ruikt men kurk. “Gisteren was er niets aan de hand”, probeert Peter de zaak nog te redden. Paul heeft nergens last van en geeft en passant de verklaring: “Je hebt de kurk er weer andersom opgedaan. Dat moet je nooit doen”. Schatbewaren is een vak. Schatgraven is spannend. Schatproeven is een zegen. Gloria in exelsis Deo!
 
Verslag, proefnotities én foto's van Hans Lodewijkx

vrijdag 5 oktober 2012

Curieus Catalaans 2: "Knetterlekker" Spaans

Wijnaffiche
Na Curieus Catlaans 1 (Franse kant) is het nu Spaans wat de klok slaat in Curieus Catalaans 2. Hier liggen mooie wijngebieden als Costers del Segre, Montsant, Priorat en Penedès. Noël Geisen componeerde een proeverij met vier mousserende wijnen, twee witte, zes rode en een dessertwijn.
René Barbier Cava Brut Reserva 2010 Penedès
Deze cava van macabeo (50%), parellada (35%) en  xarel.io (15%) maakt van de mousserende wijnen de meeste indruk op mij. Paul ruikt ananas en peer, Gerard noemt de wijn fruitig en elegant. Vergeleken met de andere wijnen heeft deze een zeer verfijnde mousse, bleekgele kleur en in de smaak zit wat verfijning en gist. Een Cava met een klassieke structuur, mooi en lenig.
Artigas 2010, Priorat
Witte wijn gemaakt van 85% garnacha blanca aangevuld met pedro ximenez. De meningen verschillen hier een beetje: Toos noemt de wijn branderig, Paul zegt: rijke wijn. De kleur is bleek, een bescheiden neus met later wat lichte viooltjes. De wijn kreeg 6 maanden eikenhout rijping, dat resulteert in een sappige wijn met een verfijnd zuurtje. Zijn grootste kracht ligt in zijn nervositeit.
Abellars 2006, Cellers Noguerales Finca Mas de l’Abella, Priorat
Voor mij de mooiste rode wijn van de avond – en dat komt vooral door een alsmaar zich vernieuwend bouquet waarin je eindeloos blijft ruiken. Enige ontwikkeling in de kleur, morelkers en vanille  in de neus, naast kreupelhout en mooi rood gekookt fruit. In de smaak zelfs nog wat straf, de mond trekt een beetje, goede balans. De neus blijft intrigeren met tonen van ceder, laurier, mocca en chocolade. Garnacha 50%, carignan 25%, cabernet sauvignon 15%, syrah 10%.
Montsalvat 2003, Cartoixa de Montsalvat, Priorat
En dan zet Noël zomaar 2003 op tafel, het jaar waar hij vaak op moppert. Dat pakt in deze wijn mooi uit: dakpannenbruine kleur. Wijn gemaakt van cariñena 70% en garnacha 30%. Vanille in de neus en lichte roostertonen, amandel en tabak. Lekkere soepele wijn met rondeur in de mond en een zekere verfijning. Andere proevers kijken mij wat vervreemd aan: soepele wijn met rondeur? Ja, dat vind ik wel. Die Priorat wijnen hebben veel  power, maar ze zijn op zekere manier ook heel beschaafd en toegankelijk. Zeker als ze wat lucht hebben gehad.
"Les Eres" Vinyes Velles 2003, Celler Joan Simó, Priorat
Hartendiefje van Noël. Tuilé kleur. In de neus is veel te ontdekken: licht tabak, ham, stinkertje, zoethout en mint (Nello) en ham (Paul). De wijn heeft lucht nodig, maar dan komt een verfijnd karakter goed tot uitdrukking. Soepele rondeur met veel kracht. Gemaakt van garnacha 55%, cariñena 30%, cabernet sauvignon 15%. Knetterlekker, aldus Paul.
Fra Fulco 2001, Celler Alcover i Jofre, Priorat
Gemaakt van cariñena 75%, garnacha 15% en syrah 10%. Een garagewijn, aldus Noël. Een emotiewijn voor hem: hartendiefje. Zoethout en nat bos, zegt Nello. Dadels, koffie en chocolade ruikt Paul. Ik ruik vooral mineraliteit, gronderigheid en mis zelf wat fruit in de neus. Daar staat wel een verduveld mooie smaak tegenover: een zekere elegantie, goed nahangend en met spanning.
Proefden we in de Franse proeverij een Rivesaltes uit 1955, nu proefden we een wijn die nóg ouder is. De Muller 1954, Tarragona. Kees ruikt amandelen. Jan ruikt  honing, abrikoos en koffie. Mijn aantekeningen: mocca in de neus, kaneelstok. Vijgen. Pure elegantie is dit glas, lekkere droge wijn - al staat er dulce op het etiket - om bij te filosoferen, bij te mediteren, te drinken als inspirerend nachtmutsje voor het slapen gaan.
Het zijn mooie proeverijen geweest, Curieus Catalaans. Als wijn naast elkaar staat, dan ga je vergelijken. Zelfs tussen series worden vergelijkingen gemaakt. Maar als wijnen verspreid zijn over twee proeverijen, dan doe je dat minder. Dat is mooi. De Franse en Spaanse wijnen hebben ieder hun karakteristieken, die ze de moeite waard maken. En wie weet bedenkt Noël nog eens een mix-proeverij, om dat met gespeelde verbazing te kunnen zeggen: “Maar dit kennen we, deze moet je toch uit elkaar kunnen houden!”.

zaterdag 29 september 2012

Eigen druif eerst: enthousiasme voor ontdekkingstocht


Cinque Terre, achter en boven dit plukje huizen liggen nog net zichtbaar wijngaarden
 

“Wat fijn”, verzucht Nello… “Als jij dit thema niet had gekozen, zaten we nu saai sauvignon en chardonnay te proeven.” Wat in een blinde proeverij onaangekondigd de proevers tot razernij kan brengen (alleen maar wijn van curieuze druiven proeven), brengt de proevers deze avond in vervoering. Eigen druif eerst, is het thema van de proeverij van Hans Lodewijkx. We proeven achtereenvolgens hibernal, picapoll, hondaribbi zuri, carricante, assyrtiko, godello, capo martino, petite arvine, amigne, heida, malvasia delle lipardi en sciacchetrà. Zou je niet beter weten, dan is het geheimschrift, deze opsomming. We proeven wijnen van curieuze druiven, uiterst boeiend – soms zijn er slechts enkele tientallen hectares met een druif beplant. Zulke unieke wijnen zijn een belevenis om te proeven.
K5 Arginaño, Hondarribi Zuri, Txakolina, Spanje
Opmerkelijk glas, past voor mij méér in het voorjaar dan nu in het najaar. Want: in de mond een explosie van zo’n Napoleon zuursnoepje, een bommetje van zuur. De neus biedt vanille en caramelvla. De aandronk is spritzig, riesling-achtig. Opmerkelijk glas uit Baskenland.
Abadal 2011 Picapoll, Pla de Bages, Spanje
Kruisbes, citrus, groene appel, amandelen in de neus. Volle rondeur in de aandronk, wulpse wijn. Heel aanlokkelijk glas wijn met toch ook een pittig bitter in de afdronk.
Benanti Pietramarina 2003, Carricante, Etna, Italië
Wijn van vulkanische grond, goudkleurig. Sebastian ruikt mandarijn en honing, Kees ruikt boenwas, een oude champagneneus, rijpe appels en cider. Mijn aantekeningen: edikneusje met bloemen en roomboterbabbelaars. Tamelijk hoog in de bitters, in de smaak sherrytonen, amandel en champignons. Uiterst interessant glas.
Jermann Capo Martino 2008, Bianco Venezia Giulia, Italië
Blend van vier druivensoorten: Malvasia, Friulano, Picolit en Ribolla. Bleke kleur. Een ontzettend mooie neus van jasmijnbloesem. Pittige aandronk en dan proef je onvermoede krachten, tegelijkertijd een wijn die gewoon lekker is – ik krijg een doorslik-reflex en heb daar ook geen spijt van. Kittige wijn, rank-elegant en ook je-gaat-met-mij-geen-loopje-nemen. De bloesem zet zich door in de smaak. Paul ruikt mint en grapefruit en roemt de lange afdronk. Boeiende wijn.
Petite Arvine de Molignon 2010, Les Pyramides, Wallis, Zwitserland
Hartendief van Hans. Toos ruikt peer en licht exotisch fruit, Sebastian noemt de wijn licht met overheersende zuren, Nello prijst de complexiteit. De wijn is vol en heeft veel kracht met mooi spel tussen zoeten en bitters.
Amigne 2010, Collection Chandra Kurt, Wallis, Zwitserland
Hartendief van  Hans. Jan ruikt in één moeite door een moosputje, amandelen en stallucht. Noel determineert enige kruidigheid, zoals in een pinot  gris. In totaal zijn er een kleine 40 hectare met deze druif beplant. De wijn heeft maar liefst 15 procent alcohol, maar toch storen die niet. Ik ruik in de neus ei en zuivel, maar ook hazelnoten. Een eetwijn vind ik al snel, door het goede concentraat dat tot uitdrukking komt in een sappige, prettige wijn met goede zuren en een bittertje.
Puimsteenmijn op het vulkanische eiland Lipari, alles bedekt onder een laagje stof. Het eiland erachter is Vulcano, daarachter ligt zichtbaar Sicilië
Malvasia della Lipari 2002, Villa Grande Passito
Voor mij de mooiste wijn van de avond: toffee en vijgen. Een verduveld mooie smaak met abrikozen, wat moccatonen, een uitstekende balans en een prachtige afdronk. Willem Jan noemt boenwas en een prettig zuurtje, Gerard ruikt rozijnen en noemt de wijn elegant met veel frisheid. Barnsteenkleurig en héééél lekker, zegt Noël die ook de perfecte zoet/zuur verhouding prijst. Deze wijn komt van een klein vulkanisch eiland.
Adembenemend zicht op Cinque Terre met links wijngaarden.
Als je dit ziet, drink je de wijn toch aandachtiger...
Cinque Terre 2000 Sciacchetra
Willem Jan noemt dit een fascinerend glas, hij denkt aan zelf soep trekken (bouillon) en carameltonen. Nello ruikt wildfond en gedroogde boleten en roemt de fantastisch lange zuren. Gerard noemt de wijn wat branderig, ruikt alcohol en sherrytonen en abrikozen. Jan ruikt appelstroop en walnoten. Kortom: een uiterst complex en boeiend glas. Ik vind het jammer dat deze wijn naast de vorige staat, want zou je deze alleen proeven dan is die hemels, nu ga je toch vergelijken. Mijn aantekeningen: gebrand hout en prachtige zoet/zuur combinatie. Jan formuleerde zijn lof als volgt: “Ik vind dat ze deze wijn in het zorgpakket moeten opnemen als hoestdrankje voor 65-plussers.”
Fijne ontdekkingstocht, deze proeverij.

donderdag 20 september 2012

Woas is des? biedt top Oostenrijkse wijnen

Affiche ter promotie van Oostenrijk als wintersportland
Aan het begin van de proefavond met allemaal verpakte flessen is het maar gissen wat we proeven. Maar nu terugkijkend naar de proeflijst, vind ik dat Berry Marinusse ons een slim gecomponeerde proeverij heeft voorgeschoteld. Op papier mooi, maar ook op de tong. Laat dat maar aan Berry over. Kritische noot is dat we de witte wijnen te jong proeven (kindermoord). Na ‘pink bubbels’ van Leo Hillinger proeven we twee grüner veltliner, twee riesling, twee rode wijnen met een piraat om af te sluiten met twee zoete wijnen. Topwijnen uit Oostenrijk, allemaal goed voor een 90+ score in Falstaff Weinguide. Na een fraaie filmfragment van Jancis Robinson over de Oostenrijkse wijnbouw gaan we snel aan de slag.
Fritsch Grüner Veltliner 2011 Schlossberg 1e Lage
Zeer fruitige wijn uit het wijngebied Wagram met mineralen in de neus. Gerard ruikt citroen, Kees een tikje honing en amandelbitter. Elegante wijn met sappige zuren en goed concentraat. Dit is een serieus glas met fraai citrus in de smaak. 94P/F
Nigl Grüner Veltliner 2011 Alte Reben
Voor mij op dit moment de mooiste witte wijn van de avond. Een schitterende neus met jasmijn, meloen en Turks fruit. Milde aandronk en – staat in mijn aantekeningen: ‘verrekes’ lekkere zuren van fruit. Perfecte harmonie en echt een geweldig glas. Ogenschijnlijk licht maar met de kracht van een Coryphée balletdanseres.  94P/F
Prager Riesling 2011 Federspiel Steinriegel
Hartendief van Berry. Sebastian ruikt honing, Paul bloemen. Ik ruik mineralen en honing, de neus is sterk mineralig, citrus in de smaak met flinke zuren en een strak bitter. De neus vind ik op dit moment mooier dan de smaak. 91P/F  Deze fles staat naast Knoll Loibner Riesling 2011 Federspiel, die kurkdroog en strak-zuiver is met enorme verfijning. De neus komt pas na uren los.
Kirnbauer 2009 Zweigelt Girmer Burgenland
Frank noemt dit een interessante wijn – en dat is het. Hij ruikt stal en pruimen. Nello noemt de wijn sappig met goede zuren. Mijn aantekeningen: Mon Cherie chocolade, cederhout en pruim. Een fluwelige aandronk met mineralen. Goede balans.
Gager Quattro 2009
Wijn met hip etiket, gemaakt van – dat laat zich raden – vier druivensoorten: cabernet sauvignon, blaufränkisch, zweigelt en merlot. Hartendief van Berry. Henk prijst de wijn als complex, zeer fraai bessensap, evenwichtig en met goede tannines. Rick ruikt sigaartabak en pruim. 95P/F
Kracher 2009 Beerenauslese Cuvée
Wat is het altijd mooi als een wijn niet alleen zoet maar gebalanceerde zoeten/zuren heeft. Deze wijn heeft Botytris-in-het-kwadraat, echt heerlijk! Abrikoos en amandel in de smaak. Volstrekt evenwichtig en lang nahangend. Zo’n gelukswijn is dit – OLH op de kniëen danken, zo’n wijn.
Naast de witte dessertwijn staat een curieuze Kracher Zweigelt 2009 Auslese met aardbei en rozen in de neus, veel soepele rondeur en een bittertje. Moet een droom zijn bij aardbeidesserts.
Van de piraten verdient de Beaujolais Villages 2009 Opale du domaine de Thulon vermelding, die naast de Kirnbauer stond. Briljante keuze van Berry. Deze Beaujolais is a-typisch met enorm concentraat (25 hl/ha) en een waanzinnige neus: zoethout, chocolade, kruiden en kreupelhout. De Oostenrijkse topwijnen zijn uitmuntend. 

zaterdag 15 september 2012

Wijnen uit de Lot: waarom zoveel cuvees?

Een visie op Cahors van de onvolprezen striptekenaars Dupuy et Berberian
In geld, in vrouwen en in wijn, is deugd en vreugd, maar ook venijn. Zegt het spreekwoord. Laten we eens stilstaan bij de bedrijfskundige kant van een wijngoed runnen. Neem nou Clos Triguedina, een familiebedrijf in Cahors, waarvan we al eerder prachtige wijnen proefden, zoals de Prince Probus 1995 en 1998. Clos Triguedina beslaat een terrein van zo’n 65 hectare. Eigenaar is Jean-Luc Baldès, de zevende generatie van dit familiebedrijf. Hij studeerde af in Beaune en werkte als manager op Château Coutet in Barsac.In 1991 volgde hij zijn vader op en in 1995 werd hij door Gault Millau uitgeroepen tot beste Franse Wijnmaker. Er worden maar liefst een tiental cuvees gemaakt op dit domein. Dimph en Jac Oerlemans lieten ons deze avond de nieuwe mousserende Buls Rosé gemaakt van malbec druiven proeven, de droge witte wijn en de zoete wijn van chenin blanc. Als Triguedina alleen een rode wijn zou maken, zijn wijnliefhebbers al volmaakt gelukkig. Toch is die wijn er in verschillende varianten, bijvoorbeeld om de druiven van oude percelen (vieilles vignes) goed tot hun recht te laten komen. Met grote prijsverschillen. De gewone rode wijn kost op het domein 16 euro, Prince Probus 30 euro en er is een prestige cuvee New Black Wine van 50 euro. Uit de fiches technique van het domein leren we dat Clos Triguedina bestaat uit 75% malbec, 20% merlot en 5% tannat van 30 jaar oude wijnstokken. Helaas staat de opbrengst per hectare er niet bij. Prince Probus is 100% malbec, net als de New Black Wine, waarvan staat aangegeven dat deze wijn 20 tot 30 jaar bewaard kan worden. De speciale cuvees zijn liefhebberswijnen. Ik kan geen andere dan bedrijfskundige redenen bedenken om ook witte wijn, rosé en zelfs mousserende wijn te gaan maken – er moet geld in het laatje komen. De droge witte wijn vind ik sappig en prettig, een terraswijn. Lekker, zeker, maar niet bijzonder. Dat geldt ook voor de Buls bubbels. Onder wijnliefhebbers is er vaker discussie over de vraag of een domein er nou goed aan doet om één uitstekende wijn te maken, of te werken met speciale cuvees. Deze proefavond kunnen we die vraag ook stellen en beantwoorden aan de hand van de wijnen van Triguedina en Eugenie.
Montplaisir Blanc 2011, vin de pays de Lot
Ik vind deze witte wijn van chardonnayen viognier een klasse beter dan de droge Sec du Clos van Triguedina gemaakt van dezelfde druiven. En als dat dan zo is, dan vraag ik me af: waarom maakt zo’n gerenommeerd domein die eenvoudige witte? Dat moet toch zijn om geld in het laatje te brengen? Enfin. Hier ruik ik jasmijn in de neus, mooie fruitrondeur in de mond, méér verfijning, elegantie en een hoge zuurgraad. De wijn hangt na. Jac geeft toe niet altijd het plezier in biologische wijnen te proeven, maar in deze dus wel!
Château Eugéníe van de familie Couture (klik hier om naar de mooie website te gaan) heeft vier series rode Cahors wijn. De Tradition is gemaakt van 80% malbec en 20% merlot en een gemiddelde opbrengst van 50 hl/ha. Deze wijn is zelfs bag-in-box beschikbaar. Bij Cuvee Pierre Le Grand varieert de verhouding tussen malbec en merlot per jaar en is de opbrengst net iets minder, 45 hl/ha. Cuvee Reserve de l’Aïeul is genoemd naar grootvader en ook hier varieert de verhouding malbec en merlot en gaan we naar iets meer concentraat, 40 hl/ha. Haute Collection is gemaakt van 100% malbec en een lage opbrengst van 25 à 30 hl/ha. Deze wijn moet het plus ultra nectar van het domein zijn, de fles voor feestelijke gelegenheden, want ook flink kostbaarder. Proeven we dat ervan af? We gaan het zien. Dimph en Jac laten ons wijnen proeven uit de laatste drie serieus.
Château Eugéníe 1995, Cahors, Cuvee Reserve de Tsars
Hartendiefje van Dimph. Gemaakt van 85% malbec en 15% merlot. We proeven deze wijn naast dezelfde cuvee van 2001. Ik ben reuze enthousiast over deze uitgerijpte wijn met een bruin belegen kleur. Fijne stallucht met wat salmiak tonen. Enorm fluwelige rondeur, trekt nog een beetje maar is duidelijk wel op het toppunt van rijpheid. Ook iets van lijm en zoethout. Een fantastisch mooi glas wijn. Claartje ruikt mineralen, vleesjus en inkt. Jan kreupelhout, aarde en champignons, bramen en bosbessen. Complexiteit van jewelste dus.
Château Eugéníe 2002, Cahors, Cuvee Reserve de l’Aïeul
Hartendiefje van Dimph. Ook hier 85% malbec en 15% merlot. We proeven van deze cuvee 2003, 2002 en 1992 naast elkaar. Als grootvader van bovenop een wolkje naar beneden kijkt, zal hij tevreden zijn over deze tien jaar geouderde wijn. Nello ruikt getoast hout, hazelnoot en typeert de wijn als elegant met zoet fruit. Ik zet al twee *-sterretjes in mijn notitieboek bij de neus alleen: ontzettend mooi, heel rijke neus met veel ceder- en kreupelhout. Fluwelige rondeur in de smaak met een prachtige balans. Een droomwijn om in de kelder te koesteren.
Château Eugéníe 2006, Cahors, Haute Collection
 
Sebastian ruikt pruimen en stallucht. Gerard benoemt rijp zwart fruit, fruitige aanzet in de smaak en de mooie concentratie in de wijn. Mijn aantekeningen: aangename neus met rood fruit. Rondeur in de mond, een erg mooie sappige smaak met – jawel, daar is ie weer – fluweeltoets.
Château Eugéníe 2002, Cahors, Haute Collection
Ondanks dat deze wijn vier jaar ouder is, drinkt de 2006 nu beter. Mijn oordeel: dit is een kindermoord, we drinken de wijn te jong. De mond trekt echt bij elkaar. Nu zal enkele uren in de karaf de wijn véél toegankelijker maken… een oplossing is altijd wel te vinden. Sebastian benoemt de grondsmaak in de wijn. Gerard is onder de indruk van de fruittonen. Noël waardeert deze wijn meer dan de 2006, die hij commercieel noemt. Mijn aantekeningen: rubber in de neus en bakken met fruit, ook tonen van gestoofde pruimen. De wijn is te jong in mijn ogen. Bij langere in het glas staan ontwikkelen zich koffie en cacao in de neus. De wijn hangt heel lang na. Zeer benieuwd hoe deze wijn over twee, drie jaar zal zijn.
Le moelleux du Clos 2011, vin de pays du Comté Tolosan
Wijn gemaakt van 100% chenin blanc druiven die zijn aangeplant in 1994. Waar de droge variant een fijne terraswijn is en de mousserende rosé een leuk curieus aperitief, daar biedt deze wijn meer diepgang om het glas opmerkelijk te maken. Een explosie van perzik en abrikoos in de neus, aangevuld met amandelen. Dat zet zich door in de zachte aandronk en een harmonieuze smaak. De wijnen van Clos Triguedina worden geschonken op het Elysee, het presidentieel paleis, in de Franse senaat en de Assemblée Nationale. Dat is altijd mooi om erbij te kunnen vertellen aan vrienden die je dit glas schenkt. Je schenkt een wijn met een verhaal.

vrijdag 7 september 2012

Onbeholpen worstelen om wijn onder woorden te brengen, de werkavond

A dirty mind is a joy forever. Rare jongens, die wijnproevers
Wijn onder woorden brengen. Als het goed gebeurt, vergroot dat het genot. Dan proef je zélf ineens wat de ander benoemt. Ja verdorie… herfstbos, inderdaad. Vanille, nu je het zegt! Eucalyptus, daar was ik nooit op gekomen. Beste lezers, dan voelt een wijnproeverij zó goed. Het gekke is dat je wijn veel beter onder woorden kunt brengen als je vaker proeft, en ook echt wat minder goed als je onnadenkend het edel vocht nuttigt. Na wekenlang vakantie is de werkavond van de sociëteit een feest van herkenning. Fijn om wijn- en proefvrienden te zien, bij te praten. Het héét werkavond en werken is het. Zestien wijnen stonden op tafel en ondertussen heten we nieuwe leden welkom, maken we het proefprogramma en geeft de penningmeester een overzicht. Het is wennen om wijn weer zorgvuldig onder woorden te brengen. Je bent dat een beetje verleerd. Een vraag als 'Hoe proeven mineralen?'maakt dat we nu met de mond vol tanden blijven zitten. Wat ongelofelijk goed dat we weer gaan wijnproeven. Scherp moeten definiëren wat we proeven. En zo ons proefgenot vergroten. Laat maar komen die dialoog in de komende weken.
Sommige wijnen zijn een voorbode van de proeverij die komen gaat. Daar hou ik erg van. In dit verslag daarom aandacht voor deze wijnen.
La Treille du Roy 2011, vin de pays, houtgelagerde chardonnay uit de Lot
Een dikke wijn met hazelnoot in de neus en veel hout, zegt Kees. Claartje noemt de wijn stevig. Ik vind het bouquet stuivend en floraal, de smaak is strak en met een duidelijke mineraaltoets. We proeven dit seizoen wijnen uit de Lot.
Forstmeister Geltz-Zilliken, Saarburger Riesling 2009 Rausch Grosses Gewachs
Zeer verfijnde wijn met een kruidentoets, in mijn aantekeningen staat ook Turks Fruit, licht prikkelend ultiem elegant met een fraai bitter zuurtje in de afdronk. Mooiste witte wijn van de avond.
Bibacchus 2001 Petite Arvine, Valais Zwitserland, Terrasses du Rhône
Pittige witte wijn met goede balans, florale neus, aangename bitters. Die Zwitsers kunnen het ook wel, wijn maken. Zelfs met curieuze druiven. Een voorproefje van de Eigen druif eerst proeverij.
Leo Extreme 2006 Pinot Noir, Pfalz, German Hill
Ik heb veel compassie met onze nestor, die op de blunte vraag ‘Hoe proef je nou mineralen?’ drie seconden nadacht en toen schouderophalend antwoordde met ‘Hoe voelt neuken?’. Aan het eind van het seizoen doen we dat zeker niet meer. Nu was het worstelen om onder woorden te brengen wat mooi is. Wat een orgastisch gevoel geeft. Deze wijn? Aaah, lekker! Mooie pinot neus en ook iets van een zweterig, klam bed: mineralen. Liefelijke wijn, prettige vanille, tertiaire tonen, zachte aandronk. Volgens sommigen te oud, voor liefhebbers van belegen wijnen een genot. Een voorbode van de Woas ist des proeverij, gemaakt door een Oostenrijkse wijnboer.
Pactus 2008, Lisboa
Zes maanden heeft deze wijn gemaakt van 100% Touriga Nacional gerijpt op hout. Het is de wijn die ik steeds openmaak als ik vrienden wil laten proeven wat Portugal in zijn mars heeft, zei Ricardo. Veel fruit in de neus, mooie morelkers, volstrekt aangename balans en harmonie. Jan ruikt chocolade en mineralen. Claartje ruikt koffie en benoemt de rondeur in deze wijn. Net als Paul trouwens die ook de concentratie prijst. Deze fles is de voorbode van de Portugese regio tegen regio proeverij.
Brunello di Montalcino 2004, Donatella Cinelli Colombini Prima Donne
Klassiek glas wijn met cederhout, bramen, pruimen, herfstbos, mint en chocolade. Soepel aanzet, elegant en toch ook nog duidelijke tannines. Mineraliteit en vuursteen. Finessevolle wijn. Een voorbode van de Kelderschatten proeverij.
Voor de secretaris deze proefnotities aan het papier toevertrouwde bladerde hij nog eens door het jubileumboek dat in 2005 verscheen. Daarin werd in een nieuwsbrief van begin jaren tachtig vorige eeuw gerept over een vruchtbare werkavond. Er werden positieve op- en aanmerkingen geplaatst bij de te grote reeks wijnen. Ja lezers, te grote reeks wijnen. Toen al! Het kan verkeren. We gaan in ons nieuwe seizoen kritisch kijken naar de aantallen wijnen per avond. Liever wat  minder flessen bij een blijvend hoog niveau.  En véél aandacht voor het verwoorden van de wijnen. Dan kunnen we daar veel plezier aan ontlenen. Uit de begintijd van de sociëteit stamt de anekdote van de pastoor die op huisbezoek vroeg: ‘U schijnt een zwak voor drinken te hebben?’. ‘Integendeel’, zei de huisvader, ‘het is mijn sterke punt.’
 

zondag 1 juli 2012

Querulantenproeverij: haat of liefde?

Wijnaffiche
De laatste proeverij van het seizoen staat in het teken van querulanten, dwarsliggers en grievenmakers. Peter van den Besselaar geeft als documentatie de inleidende tekst: Om de halve garen. De buitenbeentjes. De rebellen. De onruststokers. De vreemde eenden in de dagelijkse bijt. Degenen die het anders zien. Die niet gek zijn op regeltjes. En geen respect hebben voor de stand van zaken. Je kunt ze napraten. Tegenspreken. Ophemelen. Of omlaag halen. Het enige wat je niet kunt is: om ze heen. Want zij brengen verandering. Brengen de wijnwereld verder. En waar sommige mensen malloten zien, zien wij genieën. Omdat de mensen die gek genoeg zijn, dat ze denken de wijnwereld te kunnen veranderen, degene zijn… die het doen.
 
Wat de wijnboeren in deze proeverij gemeen hebben is dat ze eigenzinnig zijn en ‘anders’ werken: ze maken wijn zonder het toevoegen van (veel) sulfiet en zwavel, ze maken gebruik van de gisten die zich bevinden in de schillen, ze spuiten niet of beperkt in de wijngaarden en laten de natuur hun gang gaan én ze grijpen niet in tijdens het wijnmaakproces (chaptaliseren en additieven toevoegen). Peter heeft de proeverij ook een querulant-tintje gegeven door steeds een wijn open naast een blinde fles te zetten.  

Le Domaine du Moulin  2006 Cour-Cheverny aoc ‘Les Acacias’,  Hervé Villemade

Een stuivende neus, zegt Kees, met banaan. Toos ruikt mineralen en vuursteen. Claartje noemt de wijn boers en stevig. De neus geeft veel fruit en vanille. De smaak heeft rondeur, veel concentraat en blijft lang nahangen. De wijn is gemaakt van de interessante Romorantin, die alleen in dit gedeelte van de Loire staat aangeplant. Het is de moeite waard om dit gebied te bezoeken, het kasteel van Chverny was de inspiratiebron voor Hergé, de tekenaar van Kuifje, om Molenslot te maken. Adam merkt op dat de wijn heel lang nahangt.

Fontedicto 2006 Pirouette 6 vin de table, Cécile et Bernard Bellahsen

Wat opvalt bij deze proeverij is dat de meningen ver uiteenlopen: het lijkt een kwestie van haten of liefhebben. Bernard Bellahsen werkt met paarden in de wingerd en muziek in de cave. Klassieke muziek, van Gregoriaans tot Beethoven. Waar veel wijnboeren druiven apart vinifiëren, laat Bellahsen (om met de woorden van wijnimporteur Vleck te spreken) de druiven ‘lekker met elkaar klootviolen’. Dat resulteert bij deze wijn in een smaakvol, boers glas (zegt Adam), best aardig met wat stallucht. Just ruikt hout en pruimen, bosvruchten en leer, noemt de wijn prikkelend op de tong en met een duidelijk zoetje. Rob denkt dat deze wijn blind tussen anderen hoge ogen zal gooien.

Causse Marines 2010 Marcillac aoc, Patrice Lescarret

Gemaakt van Fer Servadou, op een lastig te bewerken stuk berg. Met een etiket dat je nooit vergeet. De percelen Marcillac liggen in het Central-Massif. Rob is kritisch, hij noemt de wijn wat groenig in de neus en de smaak moet naar zijn inzicht meer fraicheur hebben. Noël benoemt kruiden en pruimen in de neus. Wil zegt dat de donkerpaarse wijn veel fruit heeft en een zoete aanzet. Het is een hap-sap wijn, zegt hij, zo een die je met grote slokken meester maakt. Dat ben ik helemaal met hem eens, ik ruik kersen en bramen in de neus, de smaak is open en prettig, veel rondeur.
Morgon 2011 Marcel Lapierre

Marcel is de Oervader van de natuurlijke wijnen. Hij overleed in 2010, deze wijn is gemaakt door zijn zoon Matthieu. Het is een bekende, misschien mag je wel zeggen beroemde Morgon; de wijn staat in tal van toprestaurants op de kaart. Wellicht een kindermoord om de wijn nu te proeven, maar de smaak… rondeur, sappig en ongelofelijk lekker. Hans L noemt de kleur al volstrekt uniek: purper, magenta, bijna fluorescerend roze. Of zoals hij zegt: “…als je walst moet je een zonnebril opzetten.”
Hij oordeelt de wijn nu ook nog te jong. Viooltjes in de neus, hap-sap-in-het-kwadraat, rdelijk rond en vooral gebotteld plezier. Zelf vond ik de Chenas 2007 van neef Christophe Pascalet nog mooier, maar het merendeel van de proevers prefereert de jonge Cru de Beaujolais.

Les Cailloux du Paradis 2008 Racines vin de france,  Claude Courtois, Sologne

Ik zag erg uit naar deze serie met een jonge wijn van Claude Courtois en dezelfde wijn maar dan tien jaar ouder. Voor Rob is de 2008 de topwijn van de avond: veel frisse zuren, laurier en kers. Die zuren staan Adam juist tegen. De neus is prachtig van deze wijn, met veel fruit en leer, de smaak is sappig. Claude Courtois is zijn wijn naar mijn idee wat toegankelijker gaan maken, want de eerste jaren dat ik 1998 in mijn kelder had liggen, vond ik de wijn ‘moeilijk’. Zijn finesse kwam niet naar voren, die proefde je pas na jarenlang rusten. Kees geeft ook nu de voorkeur aan de gerijpte Les Cailloux du Paradis 1998 Racines: mooi, stevig leer, frambozen. Ik ga met Kees mee: de geouderde wijn heeft een prachtbalans!  

Saint Joseph 2007, Hervé Souhat

Voor mij is dit de wijn van de avond. Paul ruikt oregano en andere kruiden, espresso. Martin noemt peper, laurier en anderen kruiden, de peper komt ook terug in de stevige smaak. De neus is een absolute kwaliteit van deze wijn: uitwaaierend en complex, zoals een pauwenstaart. Leer en tabak geven de neus een aangenaam karakter. Wie dan proeft, krijgt een bekvol wijn, heel aangenaam om te drinken. Voortreffelijk glas wijn.

Le Casot des Mailloles Soulà X vin de table, De Ghislaine Magnier et d’Alain Castex

Deze wijn staat naast de Saint Joseph en de meningen over wat de aangenaamste wijn is variëren. Paul noemt de wijn zuidelijk en pittig, met sterke concentratie. Adam ruikt terroir en rode kool. Martin noemt een stinkertje, zwarte bessen en kruidigheid. Deze wijn is als enige gedecanteerd, maar dan nog blijkt het een dijk van een wijn. De neus is complex en heeft maggi-tonen. Dikte en concentraat in de smaak. Maar ook hier weer een hoge hap sap factor. Plezierig om te drinken.