zaterdag 13 september 2014

Open dag cultureel centrum Jan van Besouw

Zaterdagmiddag 13 september presenteerde de Brabantse Wijnsociëteit zich tijdens de Open dag van Cultureel Centrum Jan van Besouw. Het was een enerverende middag waarbij in de foyer we een plek vonden tussen het Jazz Podium en Seniorenorkest. Er was goede belangstelling - zie foto - voor de speed wijnproefcursus van wijndocent Rob van Ginneken (hogere hotelschool Breda). 

In de foyer werden verschillende druiven geproefd: sauvignon, riesling, tempranillo, sangiovese, cabernet sauvignon/merlot. Hans Lodewijkx heeft een prachtig presentatiebanner ontwikkeld, met educatieve aromawijzer.

Bezoekers hebben we gevraagd om het aroma te herkennen van kruidnagel en peper. Op de proeftafel stonden verschillende geuren en smaken die ook terugkomen in de wijn: citrus, munt, peer, meloen, bosbessen, frambozen en chocolade. Noël Geisen bracht een mooie Banyuls mee om bij die chocolade te proeven. Berry Marinussen en Peter van den Besselaar completeerden het presentatieteam. In het komende seizoen geven we geïnteresseerden de gelegenheid om kennis te maken met onze proeverijen en de sfeer. Voorkennis is geen vereiste; de proeverijen hebben het SWEN 2 niveau en hoger.  


 

zondag 6 juli 2014

Bubbles and bites: champagne of een alternatief bij de spijs?


We schrijven juli en de laatste avond van ons seizoen zit ‘als vanouds’ vol bij Martin’s Pollevie. Zelf geef ik les in wijn-spijs, maar bij proeverijen op dit gebied heb ik om meer dan een reden altijd een dubbel gevoel. Niet vooraf, ik schrijf me altijd in!  Niet achteraf, het was wederom een fijne avond! Maar wel tijdens de proeverij waarbij ik eigenlijk nooit actief meedoe aan het beoordelen van de matches, dat voelt voor mij als het tot drie cijfers achter de komma ontleden van de combinaties. Uiteraard is de ene soms beter dan de andere, maar in plaats van dat helemaal te gaan uitspitten, geniet ik liever van het eten en van de wijnen. Het dubbele gevoel zit hem ook in het toch enigszins dekadente bevoorrechte karakter van het testen van welke wijnen het nu het beste doen bij al die verfijnde gerechtjes: altijd doemt bij mij dan wel weer het beeld op van die mevrouw in Zuid-Afrika die twee keer per dag tweeënhalf uur moest lopen voor drinkwater. Mijn proefnotities zijn altijd zeer kort. Logisch, je hebt immers maar liefst vijf genietmomenten: je mag genieten van wijn één, van wijn twéé, van het gerechtje, van de eerste en dan van de tweede combinatie. Dat allemaal ook nog eens uitgebreid benoemen, analyseren en opschrijven? Niet aan mij besteed. Misschien toch beter iemand anders vragen volgende keer, Peter. 

Enfin, de opzet van de avond: in iedere serie van twee wijnen één Champagne en één Cava of mousserende piraat.  Je mag ze eigenlijk niet vergelijken, volgens Martin: de verschillen zitten hem in de verschillende filosofieën per wijnboer en verschillende vinificatiemethodes. Uiteraard spelen het veel warmere klimaat en de meestal andere druivenmix in Spanje ook een rol.

We vangen aan met (Pierre) Péters versus  Peter (Lauer). Bij de geitenhangop met geroosterde biet, citroenverbena, hibiscus en crostini de Brut Nature Blanc de Blancs van Péters, meteen herkenbaar als (mooie: fijne mousse, gistneus, verfijnd) Champagne; daarnaast, wat exotischer, met meer fruitaroma’s, kleur en een klein zoetje, de Peter Lauer Riesling Sekt (het eerste hartendiefje van Lauer-überfan Martin).

Amandels kunnen naar kokos smaken, leer ik bij het volgende gerechtje, een amandelbavarois met aspergelint, jasmijn en boekweit. Van Niek Beute, winnaar van het Concours Européen des Ambassadeurs du Champagne en voormalig sommelier bij Vermeer, móest Martin naar Champagneboer Vazart-Coquard. Fijne mousse en véél smaak; erg lekker maar helaas voor mij persoonlijk (kokos is zo ongeveer het enige wat ik niet lust): de wijn versterkt de kokossmaak van het gerecht. Gelukkig hebben andere proevers daar geen last van en het is het tweede hartendiefje van Martin zelf. De Cava Relats, Brut Nature Recaredo is minder intens, heeft ook een hele fijne mousse maar helaas ook een korte afdronk.

Bij het derde gerecht zalm met furikake, Oostindische kers en sinaasappel de rosé van Gaston Chiquet, vorig jaar met hun cuvée Tradition Brut de leverancier van de bubbels bij de Nobelprijsuitreiking. Veel donkerder rose is de Cava Juve y Camps Brut Rosado Pinot Noir die met een bijzondere zoet-kruidige neus het gerechtje voor mij een beetje overheerst. En dat ondanks het krokante laagje furikake - sesam, wasabi en nori - dat voor mij nogal op radijs trekt.

Sandra’s hartendiefje is de Blanc de Blancs van Bruno Paillard, bleekgeel en krijtig; Noël is gecharmeerd van de Cava Rimarts Reserva Especial Chardonnay 2009: goudgeel, heel fris en toch duidelijk géén champagne, een rijke, volle en aardse wijn. “Pistachenootjes,” zegt Just dan weer. O, deze wijnen stonden naast, en maakten een mooi bruggetje naar de kalfspastrami met olijf, pijnboompit en cantharel.

De volgende wijnen pasten beide goed bij de 12 uur zacht in de roner gegaarde pulled pork met truffelsalsa, shiitake en brioche: de fris-elegante (voor sommige proevers iets té fris) Delot Pere & Fils en de zachtere Cava Avinyo Brut Nature Reserva. De laatste harmonieert beter met het gerecht, volgens de meerderheid der proevers, maar wordt er volgens Just ook wat vlakker van. Tja, dat zal van Champagne niet gauw gezegd worden: met z’n typische zuren toch mijn favoriet, vanavond. Aan de andere kant kan dan vanavond ook een (altijd voorlopige!) conclusie zijn dat Cava een ietwat breder pallet aan stijlen biedt.

We sluiten af met zoet: uiteraard zet liefhebber Martin chocolade op tafel, met aardbei, vlierbloesemschuim en lijnzaad. Nello identificeert de zeer fruitige lichtrode wijn als een Brachetto d’Acqui en dat is het inderdaad, van Il Falchetto – “een rode wijn met een wit kraagje” noemt Henri Bloem hem op z’n site. De laatste wijn is de Cava Delapierre Etiqueta Negra Semi-Sec.

Het was weer genieten. Bedankt Martin & Equipe!

Verslag en proefnotities Rob van Ginneken


zaterdag 28 juni 2014

Bekend raken met Barbera


De wijntijdschriften zijn met artikelen en proeverijen een bron van inspiratie voor wie beter wil leren proeven. Perswijn proefde Barbera’s. Hans van der Horst liet zich daardoor inspireren, kocht en verzamelde een proeverij met alleen Barbera bij elkaar. Een simpel maar doeltreffend concept: we proeven na één referentiewijn nog negen Barbera’s en krijgen de tien omschrijvingen van die wijnen, van a tot en met i. Geef na iedere wijn maar aan welke omschrijving erbij hoort. Ik vind het fantastisch denkwerk van Hans. Eérst proef je de wijn en benoemt wat je proeft. Daarna zoek je overeenkomsten met de omschrijvingen. Nou werkt dat natuurlijk alleen als je goed proeft én als jouw proefvermogen en vocabulaire overeenstemt met dat van de Perswijn-proever. Bramen en bosvruchten, ja dat proeven we allemaal wel. Maar wat te denken van een beschrijving als “gelikt, room, hout, kaneel, zoethout, bramen, zwarte bes, pruimen, vijgen, breed”. Herkennen we de wijn als gelikt? Ruiken en proeven we kaneel en zoethout? Herkennen we dat deze wijn breed is?

Barbera Briccotondo 2012 Fontannafredda doc
De referentiewijn, een eenvoudige Barbera, verkrijgbaar in de supermarkt. Een ongecompliceerde wijn, zo een waar je met graagte een fles van open maakt, ieder moment en elke dag zonder je zorgen te maken over wat de fles kost en met de zekerheid dat je een lekker glas gaat drinken. Diepe kleur. Kruidig, warme neus, terroir impresie in de smaak, drinkt soepel en prettig en is voor mij ook herkenbaar als Barbera. Ik hoor ook nog als omschrijvingen kersen en chocolade, tabak en leer. Valt overigens niet bij iedereen meteen in goede aarde. De critici hebben moeite met de bitters in de wijn.

Barbera d’Asti Superiore 2011 Lurei, Tenuta Il Fachetto
Opgevoed op grote vaten. Ik zie toch al wat bruin in de rand, veel vanille en hout, rubbertje in de rijke neus. Kersen op sap. Elegantie. Rondeur. Hangt mooi na in de mond. Nello noemt de wijn wat ‘gemaakt’, Rob prijst de goede balans in de wijn.

Barbera d’Alba 2012 Vignota, Tenuta Conterno Fatino
Het valt me op dat bij de kleur de jonge wijnen die normaal gesproken alléén paars zijn, toch vaak al een bruine tint hebben. Rijke neus met diepte, kracht en elegantie, zoethout. Claartje benoemt specerijen, roos, een gebrande neus, leer. Noël valt op dat de zuren beperkt zijn, hij benoemt jodium en leer. De wijn hangt mooi na.

Barbera d’Asti superiore 2011 Bricco Paradiso, Tenuta Il Fachetto
Donkere kleur. Toos prijst de complexiteit van de wijn, waarin ze Buijsman herkent en drop. Rob vindt dat de wijn véél van alles heeft. De neus vind ik geparfumeerd, vanille, kruiden, laurier en rood fruit, de smaak heeft veel power en lengte, op de tong krijg je echt een gevoel van diksap concentraat. Goede balans, heel fraaie wijn.

Barbera d’Asti superiore 2010 docg Nizza, Titon l’Armangnia
Hartendief van Hans. Prima commentaren op deze wijn! Ik ben vooral onder de indruk van die rijk uitwaaierende neus. Wow! Zoethout en bloemen, de smaak heeft kracht én lengte én rondeur. Nello prijst de complexiteit van de wijn, er is veel te ontdekken en dat is leuk.

Barbera d’Asti superiore 2009 Nizza, Tenuta Olim Bauda
De oudste wijn uit de proeverij, roodbruine rand, dominante mineralen in de geur, ik mis wat fruit, wel duidelijk houttonen, later ook chocolade en mocca. HansL proeft amarene kersen, oordeelt de geur een pietsie muffig en benoemt felle zuren. Ik vind dit als geheel een elegante wijn, die wel wat spanning mist nu het fruit minder dominant is.

Barbera d’Asti superiore 2009 Ca’di Pian, La Spinetta
Hartendief van Hans. 12 maanden houtrijping. HansL noemt de wijn rustiek door wat belegen tonen, de wijn ruikt fris en naar eucalyptus, zoete aanzet, tikje alcoholisch. Claartje prijs de neus met wat rabarbertonen. Voor mij is dit een van de mooiste wijnen van de proeverij: bruine rand, mint, eucalyptus en rozen, tabak, leer en brandnetel, een hele rijke geur. Volstrekt harmomische aandronk en mooie zuren. Hangt ook goed na.

De Barbera werd in het verleden niet zo serieus genomen, schrijft Perswijn, maar die tijd ligt nu ver achter ons. Barbera was in het verleden een fruitige wijn met veel zuren. Die zuren zijn gebleven maar de druiven worden rijper geplukt bij lagere opbrengsten. Dat geeft evenwichtige wijnen, de zuren geven frisheid en spanning.  De serieuze Barbera’s verdragen rijping op hout en kunnen ook ouderen. Het maakt de karakteristieken van de druif soms moeilijker te proeven dan een generatie terug, want er zijn immers allerlei soorten Barbera – een fenomeen dat voor meer druiven geldt. De infographic boven dit artikel combineert Barbera met worstjes, pizza’s, gegrilld vlees van de barbecue of grillplaat en bij chili gerechten. Dit is een heel nuttige proeverij om de Barbera te leren kennen, en om ons proefvermogen en vocabulaire te ‘ijken’ met dat van wijnschrijvers. Ere wie ere toekomt: Hans Lodewijkx weet de meeste wijnen goed te combineren met de Perswijn omschrijvingen en verdient daarmee een fles Barbera. Proficiat. En complimenten aan Hans van der Horst die veel energie stak in deze leerzame proeverij, hij proeft al enkele weken Barbera’s. “Ik heb me voorgenomen er zelf van te willen leren en deze wijnen drinken is geen straf”, zegt hij daarover met gevoel voor understatement.

zaterdag 21 juni 2014

Witte wijn als de wereld. Van karaktervolle landwijn tot edele contemplatiewijn.

We proeven witte wijnen. In juni is een proeverij met witte wijnen net zo’n mooie combinatie als boerenkoolstamppot met worst. Als oliebollen en oudejaar. Als rokjesdag in april. Paul Heemskerk brengt een mooie selectie op tafel, een knisperend zuivere Cremant de Limoux en van Vinho Verde tot Godellia. Van karaktervolle landwijn uit Gascogne tot edele contemplatiewijn uit Vougeot. Deze blindproeverij verkennen we genot in veel varianten. 

Antech Brut 2011 Cremant de Limoux Grande Cúvee
Knisperend zuivere mousserende wijn. Opmerkelijk mooie geur met heel veel impressies, zoals appel, gist, brioche, tropisch fruit, citrus, vrij geparfumeerd en daarmee krijgen we een indicatie dat het geen Champagne is. Sappige smaak en heel mooi evenwicht. Heel fris, knisperend zuiver, goede zuren en mineralen. Heel mooi. Gemaakt van chardonnay, chenin en mauzac.

Domaine La Salette 2013 Côtes de Gascogne Michel Duffour
De karaktervolle landwijn gemaakt van colombard en gros manseng. Lichtgele kleur, wat brandnetel in de geur, kattepis impressie, brandnetel ook. Sappige wijn met goede zuren, eenvoudig én charmant. 

Godellia  2012 Bierzo
Lichtgeel, schitterende bloemetjes geur, vanille. Fragiele wijn met elegantie, minerale afdronk. Fraaie Spaanse wijn van de godello druif. 

Château Saint Estéve 2013 Côtes du Rhone, viognier
Stuivende neus met meloen, banaan, muskaat en mangotonen, brandnetel ook. Vanille en banaan in de smaak, die veel inhoud heeft. Mooie mineraaltonen en zuren. 

Prijs en kwaliteit
Iedere wijnliefhebber kent de vraag en de daarop volgende dialoog: proef je dat er nou echt wel vanaf? De vraag die veel mensen stellen als ze de onverwacht hoge prijs van een fles wijn horen. In de krant stond dat wij het redelijk vinden dat er salarisverschillen zijn. We vinden het legitiem dat bijvoorbeeld een directeur vijf keer zoveel verdiend als de laagstbetaalde medewerkers. Er stond ook bij dat we 'denken’ dat die directeur in werkelijkheid niet vijf keer, maar elf keer zoveel verdient. En het onthutsende was dat in realiteit de directeur zeventien keer zoveel verdiende. Niet echt goed voor ons gevoel van rechtvaardigheid. Enfin, ik weet niet meer op welke cijfers het bericht gebaseerd was en welke medewerker en directeur ze hebben onderzocht. Ik weet wel dat er wijnen zijn die vijf keer of tien keer zoveel kosten dan de karaktervolle landwijn. En ook twintig keer zoveel. Of honderd keer zoveel. In deze proeverij kost de duurste wijn ongeveer twintig keer zoveel als de eenvoudigste wijn die op tafel staat. En het punt is dan dus: proef je dat er aan af? De vraag achter de vraag is: betalen we teveel voor die dure wijn of is de wijn zijn geld waard? De vier wijnen die ik hierna beschrijf behoren absoluut tot de edele wijnsoorten. Daar betalen we veel meer voor. Ze komen van wijngaarden die met hun terroir volstrekt uniek zijn in de wereld. Wijnen die geliefd en gezocht zijn en daarmee ook kostbaar. Nou zijn er wijnen voor allerlei gelegenheden, voor allerlei gemoedstoestanden, voor op het terras of de maaltijd, voor een eerste glas om elf uur bij schitterend zomerweer, voor een laatste glas om een dag af te sluiten, voor het omschakelen als je thuiskomt na een vermoeiende dag, voor het vieren van een verjaardag, of een eerste vakantiedag, voor het ophalen van mooie herinneringen, voor het vieren van een heugelijk feit zoals het behalen van een diploma, voor een verloving of trouwerij, het vieren van een jubileum, het ophalen van herinneringen, voor het lessen van dorst, de droomfles die je open wilt maken als je de loterij wint, de fles die je bewaart voor bij een gedroomd diner met een favoriete kunstenaar of de zakenman die je intens bewondert, voor bij een stamppotje met raapsteeltjes, voor bij oesters, voor bij foie gras… noem maar op. Deze edele wijnen zijn wijnen die je met aandacht degusteert, die drink je eigenlijk niet, daar geef je heel veel aandacht aan. Een mooi ritueel. En ja, die zijn onmiskenbaar iedere euro waard die je ervoor betaalt. Het kan voorkomen dat zo’n wijn blind in een serie staat naast de karaktervolle landwijn. Het kan zijn dat iemand die lekkerder vindt. Meestal zijn dat niet onze leden, geoefende proevers, die proeven het verschil echt wel. Het is geweldig als een karaktervolle landwijn goed uit de vergelijking komt, want het leven is te kort om slechte wijn te drinken. Maar deze edele wijnen verdienen aandacht, het zijn wijnen om het leven bij te bespiegelen, het zijn mijn favoriete contemplatiewijnen. Altijd weer een genoegen om die te degusteren. Op zomaar een dinsdagavond in juni die daarmee een gouden randje krijgt. 

Pouilly Fumé 2011 De Ladoucette
De geur van deze wijn, die nog te jong is, is enorm rijk aan impressies. Ik ruik honing en druivensuiker, boenwas en abrikoos, HansH ruikt sinaasappel, Kees rijpe witte pruimen en tropisch fruit. Elegante, vriendelijke en sappige smaak met boter in de mond.

Puligny Montrachet 2011 Roux Père& Fils
Feestwijn, voor mij de mooiste wijn uit de proeverij. Een heel zuivere neus met vanille, chardonnay tonen, boterig en later ook mocca en toffee. Charmeur op de tong en heel mooie balans. Willem Jan ruikt ananas en prijst de mooie bitters in de wijn. Paul ruikt witte amandel, Kees hazelnoot, Toos citrustonen. Voortreffelijke wijn. Edele meditatiewijn. 

Domaine de Vougeraie 2010, Le Clos Blanc de Vougeot
Willem Jan kent deze geur wat meer kruiden toe, Kees noemt de geur van geroosterd brood, citrus, Toos ruikt boter en perzik. Noël ruikt toast. In mijn aantekeningen staat dat de neus wat klein is, maar de smaak krijgt positieve kritiek: prachtige balans, goede zuurgraad, amandel in de afdronk, goede balans, dit is een hoge wijn en dat proef je doordat de wijn enorm lang nahangt. Hartendief van Paul. Een feest om te degusteren. Een van de topwijnen van de wereld. 

Domaine de Vougeraie 2009 Gevrey Chambertin
De rode wijn van dit domein is aanlokkelijk: mooie pinot geur met vanille en al wat lichte staltonen, elegante smaak. Het is een heerlijk glas wijn, om bij thuis te komen, om een dag een zilveren randje te geven, om een verjaardag te vieren. Wat kan een wijnboer in de Bourgogne het beste plaatsen: chardonnay of pinot werd gevraagd. Nou, de wijnen zijn allebei erg mooi, maar de witte Vougeot vertoont echter net even méér klasse.